ജിദ്ദ: സഊദി അറേബ്യയിലേക്കുള്ള ഔദ്യോഗിക സന്ദര്‍ശനം വിജയകരമായി പൂര്‍ത്തിയാക്കി കാനഡ പ്രധാനമന്ത്രി മാര്‍ക്ക് കാര്‍ണി നാട്ടിലേക്ക് മടങ്ങി. ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തില്‍ പുതിയ അധ്യായത്തിന് തുടക്കമിടുന്ന സന്ദര്‍ശനമായാണ് ഇത് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്. ഏകദേശം 26 വര്‍ഷത്തിന് ശേഷം ഒരു കാനഡ പ്രധാനമന്ത്രി സൗദി അറേബ്യ സന്ദര്‍ശിക്കുന്നതെന്ന പ്രത്യേകതയും ഈ സന്ദര്‍ശനത്തിനുണ്ട്. രാഷ്ട്രീയനയതന്ത്ര ബന്ധങ്ങള്‍ക്കൊപ്പം വ്യാപാരം, നിക്ഷേപം, ഊര്‍ജം, ഖനനം, ആധുനിക സാങ്കേതികവിദ്യ, വിദ്യാഭ്യാസം തുടങ്ങി നിരവധി മേഖലകളില്‍ സഹകരണം ശക്തിപ്പെടുത്താനുള്ള ചര്‍ച്ചകളാണ് സന്ദര്‍ശനത്തിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യമായിരുന്നത്.

സന്ദര്‍ശനത്തിനിടെ സഊദി കിരീടാവകാശിയും പ്രധാനമന്ത്രിയുമായ മുഹമ്മദ് ബിന്‍ സല്‍മാനുമായി മാര്‍ക്ക് കാര്‍ണി വിശദമായ കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തി. മേഖലയിലെ നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങള്‍, ആഗോള സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിലെ മാറ്റങ്ങള്‍, ഊര്‍ജ മേഖലയിലെ വെല്ലുവിളികള്‍, നിക്ഷേപ സാധ്യതകള്‍, ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ, സുസ്ഥിര വികസനം എന്നിവ ഉള്‍പ്പെടെയുള്ള വിഷയങ്ങള്‍ ഇരുവരും ചര്‍ച്ച ചെയ്തു. ദീര്‍ഘകാല സഹകരണത്തിന് പ്രാധാന്യം നല്‍കുന്ന സമീപനമാണ് കൂടിക്കാഴ്ചയില്‍ സ്വീകരിച്ചതെന്നാണ് ഔദ്യോഗിക വൃത്തങ്ങള്‍ വ്യക്തമാക്കിയത്.

സൗദിയുടെ 'വിഷന്‍ 2030' വികസന പദ്ധതിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നിരവധി മേഖലകളില്‍ കാനഡന്‍ കമ്പനികള്‍ക്ക് വലിയ സാധ്യതകളുണ്ടെന്നാണ് വിലയിരുത്തല്‍. ഖനനരംഗം, ശുദ്ധ ഊര്‍ജ പദ്ധതികള്‍, നിര്‍ണായക ധാതുക്കളുടെ വികസനം, കൃത്രിമ ബുദ്ധി, ആരോഗ്യരംഗം, അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനം, സാങ്കേതിക സേവനങ്ങള്‍ എന്നിവയില്‍ കൂടുതല്‍ പങ്കാളിത്തം ഉറപ്പാക്കുന്നതിനുള്ള സാധ്യതകളാണ് സന്ദര്‍ശനത്തിനിടെ പരിശോധിച്ചത്. ഇരു രാജ്യങ്ങളിലെയും സ്വകാര്യ മേഖലയ്ക്ക് കൂടുതല്‍ അവസരങ്ങള്‍ സൃഷ്ടിക്കാനും നിക്ഷേപം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനുമുള്ള നീക്കങ്ങള്‍ക്കും പ്രാധാന്യം നല്‍കി.

സൗദികാനഡ നിക്ഷേപ ഫോറത്തിലും പ്രധാനമന്ത്രി കാര്‍ണി പങ്കെടുത്തു. ആഗോള സാമ്പത്തിക സാഹചര്യങ്ങളില്‍ വലിയ മാറ്റങ്ങള്‍ സംഭവിക്കുന്ന സാഹചര്യത്തില്‍ വിശ്വസനീയമായ സാമ്പത്തിക പങ്കാളിത്തങ്ങള്‍ കൂടുതല്‍ ശക്തിപ്പെടുത്തേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകത അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. നവീന സാങ്കേതികവിദ്യ, ശുദ്ധ ഊര്‍ജം, നിര്‍ണായക ധാതുക്കളുടെ വിതരണം, നവീകരണ പദ്ധതികള്‍ തുടങ്ങിയ മേഖലകളില്‍ ഇരുരാജ്യങ്ങള്‍ക്കും ഒരുമിച്ച് പ്രവര്‍ത്തിക്കാന്‍ വിശാലമായ അവസരങ്ങളുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.

അടുത്ത വര്‍ഷങ്ങളില്‍ സൗദി അറേബ്യ ആഗോള നിക്ഷേപ കേന്ദ്രമായി മാറാനുള്ള ശ്രമങ്ങള്‍ ശക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ടൂറിസം, വ്യവസായം, സാങ്കേതികവിദ്യ, വിനോദം, അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനം തുടങ്ങിയ മേഖലകളില്‍ വന്‍ പദ്ധതികള്‍ നടപ്പിലാക്കുന്ന സാഹചര്യത്തില്‍ നിരവധി രാജ്യങ്ങള്‍ സൗദിയുമായുള്ള സാമ്പത്തിക ബന്ധം കൂടുതല്‍ ശക്തിപ്പെടുത്തുകയാണ്. കാനഡയും ഈ അവസരങ്ങള്‍ പ്രയോജനപ്പെടുത്താന്‍ ലക്ഷ്യമിടുന്നതിന്റെ ഭാഗമായാണ് ഈ സന്ദര്‍ശനം വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്.

2018ല്‍ ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മില്‍ നയതന്ത്ര ബന്ധത്തില്‍ ഉണ്ടായിരുന്ന പ്രതിസന്ധിക്ക് ശേഷം കഴിഞ്ഞ ഏതാനും വര്‍ഷങ്ങളായി ബന്ധം സാധാരണ നിലയിലേക്ക് തിരിച്ചെത്തിയിരുന്നു. സ്ഥാനപതിമാരുടെ പുനര്‍നിയമനം ഉള്‍പ്പെടെയുള്ള നടപടികള്‍ക്ക് പിന്നാലെ ഉയര്‍ന്നതല സന്ദര്‍ശനങ്ങള്‍ക്കും തുടക്കമായി. അതിന്റെ തുടര്‍ച്ചയായാണ് മാര്‍ക്ക് കാര്‍ണിയുടെ സൗദി സന്ദര്‍ശനത്തെ വിലയിരുത്തുന്നത്. പരസ്പര ബഹുമാനം, സാമ്പത്തിക സഹകരണം, പൊതുതാല്‍പര്യ വിഷയങ്ങളില്‍ സംയുക്ത സമീപനം എന്നിവയാണ് ഇനി ബന്ധത്തിന്റെ പ്രധാന അടിത്തറയാകുമെന്നാണ് ഇരു രാജ്യങ്ങളും വ്യക്തമാക്കുന്നത്.

ആഗോള ഊര്‍ജ വിപണിയിലെ അനിശ്ചിതത്വം, വിതരണ ശൃംഖലകളിലെ വെല്ലുവിളികള്‍, നിര്‍ണായക ധാതുക്കളുടെ വര്‍ധിച്ച ആവശ്യകത, കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പദ്ധതികള്‍ എന്നിവയും ചര്‍ച്ചകളില്‍ ഇടംപിടിച്ചു. ആഗോള വെല്ലുവിളികള്‍ നേരിടാന്‍ സമാന ചിന്താഗതിയുള്ള രാജ്യങ്ങള്‍ തമ്മിലുള്ള സഹകരണം കൂടുതല്‍ ശക്തമാക്കേണ്ടത് അനിവാര്യമാണെന്ന നിലപാടും ഇരുപക്ഷവും പങ്കുവച്ചു.

വ്യാപാര പ്രതിനിധികളും നിക്ഷേപ സ്ഥാപനങ്ങളും വ്യവസായ രംഗത്തെ പ്രമുഖരും പങ്കെടുത്ത വിവിധ കൂടിക്കാഴ്ചകളിലൂടെ പുതിയ വ്യാപാര അവസരങ്ങള്‍ കണ്ടെത്തുന്നതിനും ഭാവി സഹകരണ പദ്ധതികള്‍ക്ക് രൂപം നല്‍കുന്നതിനും സന്ദര്‍ശനം സഹായകമായതായി വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു. ഉന്നതതല രാഷ്ട്രീയ ബന്ധത്തിനപ്പുറം സ്വകാര്യ മേഖലയുടെയും നിക്ഷേപ മേഖലയുടെയും ബന്ധം കൂടുതല്‍ സജീവമാക്കാന്‍ ഈ സന്ദര്‍ശനം വഴിയൊരുക്കുമെന്ന പ്രതീക്ഷയിലാണ് ഇരു രാജ്യങ്ങളിലെയും വ്യാപാര സമൂഹം.

സന്ദര്‍ശനം അവസാനിപ്പിച്ച് മടങ്ങിയ പ്രധാനമന്ത്രി മാര്‍ക്ക് കാര്‍ണിയുടെ ഈ യാത്ര, സൗദി അറേബ്യയും കാനഡയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം പുതിയ ഘട്ടത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നതിന്റെ വ്യക്തമായ സൂചനയായാണ് അന്താരാഷ്ട്ര നയതന്ത്ര നിരീക്ഷകര്‍ വിലയിരുത്തുന്നത്. സാമ്പത്തിക വളര്‍ച്ച, നിക്ഷേപ വികസനം, നവീകരണ പദ്ധതികള്‍, സാങ്കേതിക സഹകരണം എന്നിവയ്ക്ക് മുന്‍തൂക്കം നല്‍കുന്ന പുതിയ പങ്കാളിത്തത്തിലേക്കാണ് ഇരു രാജ്യങ്ങളും നീങ്ങുന്നതെന്ന വിലയിരുത്തലും ശക്തമാണ്.

Canadian Prime Minister Mark Carney concludes his official visit to Saudi Arabia after high-level talks aimed at strengthening bilateral relations, trade, investment, energy and technology cooperation.