HOME
DETAILS

'ഇസ്‌റാഈല്‍ ലെബനാനില്‍ നിരോധിത രാസായുധമായ വൈറ്റ് ഫോസ്ഫറസ് ഉപയോഗിച്ചു' ഹ്യൂമന്‍ റൈറ്റ്‌സ് വാച്ച് റിപ്പോര്‍ട്ട്

  
Web Desk
March 09, 2026 | 7:53 AM

human rights watch alleges israel used white phosphorus in lebanon attacks

ബൈറൂത്ത്:  ഇസ്‌റാഈല്‍ ലെബനാനില്‍ നിരോധിത രാസായുധമായ വൈറ്റ് ഫോസ്ഫറസ് ഉപയോഗിച്ചതായി ഹ്യൂമന്‍ റൈറ്റ്‌സ് വാച്ച് (HRW) റിപ്പോര്‍ട്ട്. തെക്കന്‍ ലെബനാനിലെ ജനവാസ മേഖലകളില്‍ വെളുത്ത പോസ്ഫറസ് ഉപയോഗിച്ചതിന് തെളിവ് ലഭിച്ചതായി HRW റിപ്പോര്‍ട്ടില്‍ പറയുന്നു. 

തെക്കന്‍ ലെബനാനിലെ യോഹ്‌മോറിലെ ഒരു ജനവാസ മേഖലയില്‍ വെളുത്ത ഫോസ്ഫറസ് യുദ്ധോപകരണങ്ങള്‍ പ്രയോഗിച്ചതായി ആധികാരികതയുള്ള ചിത്രങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തില്‍ സ്ഥിരീകരിച്ചതായി സംഘടന വ്യക്തമാക്കി. 

തിങ്കളാഴ്ച പുറത്തിറക്കിയ പുതിയ റിപ്പോര്‍ട്ടിലാണ് ഇക്കാര്യങ്ങള്‍ വിശദമാക്കുന്നത്.   മാര്‍ച്ച് 3 ന് അവിടെ കുറഞ്ഞത് രണ്ട് വീടുകളിലെങ്കിലും തീപിടുത്തമുണ്ടായെന്നും  റിപ്പോര്‍ട്ടില്‍ പറയുന്നു.

'ഇസ്‌റാഈല്‍ സൈന്യം ജനവാസ പ്രദേശങ്ങളില്‍ നിയമവിരുദ്ധമായി വെളുത്ത ഫോസ്ഫറസ് ഉപയോഗിക്കുന്നത് അങ്ങേയറ്റം ആശങ്കാജനകമാണ്. ഇത് ജനങ്ങള്‍ക്ക് ഗുരുതരമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങള്‍ ഉണ്ടാക്കും' എച്ച്ആര്‍ഡബ്ല്യുവിലെ ലെബനാന്‍ ഗവേഷകനായ റാംസി കൈസ് പറഞ്ഞു.

'വെളുത്ത ഫോസ്ഫറസ് മൂലമുണ്ടാകുന്ന തീപിടുത്തങ്ങള്‍ മരണത്തിനോ ജീവിതകാലം മുഴുവന്‍ കഷ്ടപ്പെടുന്ന വിധത്തിലുള്ള ക്രൂരമായ പരിക്കുകള്‍ക്കോ കാരണമാകും' അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേര്‍ത്തു.

ജനസാന്ദ്രതയുള്ള പ്രദേശങ്ങളില്‍ എയര്‍ബര്‍സ്റ്റ് വൈറ്റ് ഫോസ്ഫറസിന്റെ ഉപയോഗം നിയമവിരുദ്ധമാണ്. കൂടാതെ സിവിലിയന്‍ ഉപദ്രവം ഒഴിവാക്കാന്‍ സാധ്യമായ എല്ലാ മുന്‍കരുതലുകളും സ്വീകരിക്കണമെന്ന അന്താരാഷ്ട്ര മാനുഷിക നിയമപ്രകാരമുള്ള നിര്‍ദ്ദേശങ്ങള്‍ ഇസ്‌റാഈല്‍ പാലിക്കുന്നില്ല- അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. 

ഇസ്‌റാഈല്‍ ആദ്യമായല്ല വൈറ്റ് ഫോസ്ഫറസ് ഉപയോഗിച്ചെന്ന ആരോപണം നേരിടുന്നത്. നേരത്തെ ഗസ്സയിലും ലെബനാനിലും ഈ ആയുധം ഉപയോഗിച്ചതായി റിപ്പോര്‍ട്ടുണ്ടായിരുന്നു.

ഭീകരവും വേദനാജനകവുമായ മരണം അതിക്രൂരമായ പരുക്കുകള്‍
പേര് കാണിക്കുന്നത് പോലെ ഫോസ്ഫറസാണ് ഈ ആയുധത്തിന്റെ പ്രധാനഭാഗം. കത്തിത്തുടങ്ങിയാല്‍ എണ്ണൂറു ഡിഗ്രിക്കുമേല്‍ ഉയര്‍ന്ന താപനിലയില്‍ കത്താന്‍ സാധിക്കും എന്നതാണ് അപകടകരമായ അവസ്ഥ. നൂറുകണക്കിനു ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റര്‍ ഭാഗത്തു തീ പടര്‍ന്ന് കത്താന്‍ വൈറ്റ് ഫോസ്ഫറസ് ഇടയൊരുക്കും.

ഫോസ്ഫറസ് പെന്റോക്‌സൈഡ് പോലുള്ള രാസവസ്തുക്കള്‍ ഇതിന്റെ ഉപോല്‍പന്നമായി ഉടലെടുക്കാം. വളരെ വേദനാജനകമായ മരണവും അതിഗുരുതരമായ പരുക്കുകളും ഇതുമൂലം സംഭവിക്കാം.

വില്ലിപീറ്റര്‍ എന്നാണ് സൈനികര്‍ക്കിടയില്‍ വൈറ്റ് ഫോസ്ഫറസ് അറിയപ്പെടുന്നത്.1916ല്‍ ഒന്നാം ലോകയുദ്ധത്തിനിടെ ബ്രിട്ടിഷ് സൈന്യമാണ് വൈറ്റ് ഫോസ്ഫറസ് ഗ്രനേഡുകള്‍ ആദ്യമായി കൊണ്ടുവന്നത്.യുഎസ്, ജാപ്പനീസ് സേനകളും ഇക്കാലയളവില്‍ ഇതുപയോഗിച്ചിരുന്നുവെന്ന് റിപ്പോര്‍ട്ടുകള്‍ പറയുന്നു.രണ്ടാം ലോകയുദ്ധ സമയത്ത് നാസി സേനക്കെതിരെ സഖ്യസേനകള്‍ വൈറ്റ് ഫോസ്ഫറസ് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. നാസികള്‍ ഇവയെ കത്തുന്ന ഉള്ളി എന്നാണു വിശേഷിപ്പിച്ചത്.

കൊറിയ, വിയറ്റ്‌നാം യുദ്ധങ്ങളിലും റഷ്യ, ചെച്‌നിയയില്‍ നടത്തിയ രണ്ടു യുദ്ധങ്ങളിലും ഇതുപയോഗിക്കപ്പെട്ടു. ഇറാഖില്‍ നടത്തിയ യുദ്ധത്തില്‍ യു.എസ് ഈ ആയുധം ഉപയോഗിച്ചെന്ന് ആദ്യം പുറത്തു വന്ന റിപ്പോര്‍ട്ടുകള്‍ അവര്‍ നിഷോധിച്ചെങ്കിലും പിന്നീട് അവര്‍ ഇതു സ്ഥിരീകരിച്ചിരുന്നു.

അതേസമയം, വൈറ്റ് ഫോസ്ഫറസിനെ ഒരു രാസായുധമായി രാജ്യാന്തര കെമിക്കല്‍ വെപ്പണ്‍സ് കണ്‍വന്‍ഷന്‍ പരിഗണിച്ചിട്ടില്ല. പുകപടലങ്ങള്‍ കൊണ്ട് ഒരു മേഘമൊരുക്കി താഴെയുള്ള ഗ്രൗണ്ട് ഫോഴ്‌സുകളെ വ്യോമാക്രമണങ്ങളുടെ ദൃഷ്ടിയില്‍ നിന്നു സംരക്ഷിക്കുക എന്നതാണ് ഇവയുടെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം. ജനീവ കണ്‍വന്‍ഷനും ജനവാസമേഖലയില്‍ ഇവ ഉപയോഗിക്കുന്നതിനെ വിലക്കിയിട്ടുണ്ട്.

 

a report by human rights watch claims israel used banned white phosphorus in attacks in lebanon, raising serious concerns over the use of prohibited weapons in the ongoing conflict.

 



Comments (0)

Disclaimer: "The website reserves the right to moderate, edit, or remove any comments that violate the guidelines or terms of service."




No Image

അഞ്ജനയുടെ മരണം: പുഴയിൽ വീണപ്പോൾ പാലത്തിൽ മറ്റൊരാൾ? സുഹൃത്തിന്റെ പങ്കും മൊബൈൽ ഫോണും കേന്ദ്രീകരിച്ച് അന്വേഷണം

crime
  •  12 hours ago
No Image

12കാരനെ കഞ്ചാവ് നൽകി പീഡിപ്പിച്ച 22കാരൻ പിടിയിൽ

crime
  •  13 hours ago
No Image

ഡ്രൈവർമാരെ നിരീക്ഷിക്കാൻ ഇനി 'റോബോട്ട് കണ്ണുകൾ'; റോഡ് സുരക്ഷയിൽ നിർമ്മിത ബുദ്ധിയുമായി യുഎഇ

uae
  •  14 hours ago
No Image

സ്പായുടെ മറവിൽ ജോലി; തിരുവനന്തപുരത്ത് രണ്ട് ബംഗ്ലാദേശി യുവതികൾ പിടിയിൽ, പിടിവീണത് ബംഗാളികളെന്ന വ്യാജേന കഴിയവേ

crime
  •  14 hours ago
No Image

ഷാർജ ഗ്രാൻഡ് മോസ്കിന് സമീപം ഗതാഗത നിയന്ത്രണം; ഇത്തിഹാദ് റെയിൽ നിർമ്മാണത്തെത്തുടർന്ന് പ്രധാന ഇന്റർചേഞ്ച് അടച്ചു

uae
  •  14 hours ago
No Image

ആർസിബിയിൽ ബെത്തൽ 'ഇംപാക്ട്'; ഇംഗ്ലീഷ് താരങ്ങളെ ചൊടിപ്പിച്ച വിവാദങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ നായകൻ മൈതാനത്ത്

Cricket
  •  14 hours ago
No Image

തെരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലം പുറത്തുവരുന്നതിന് മുന്നേ 'മുഖ്യമന്ത്രി'; പഴയങ്ങാടിയിൽ വി.ഡി. സതീശനായി ഫ്ലക്സ് ബോർഡുകൾ

Kerala
  •  14 hours ago
No Image

ചർച്ചകളുടെ വാതിൽ തുറന്ന് ഇറാൻ; അരാഗ്ച്ചി പാകിസ്താനിലേക്ക്, യുദ്ധം സമാധാനത്തിന് വഴിമാറുമോ?

International
  •  15 hours ago
No Image

ലോകത്തിന് മാതൃകയായി യുഎഇ; ആരോഗ്യരംഗത്തെ വിശ്വാസ്യതയിൽ ആഗോളതലത്തിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനം

uae
  •  15 hours ago
No Image

സ്ഥാനാർഥികളുടെ ഏജന്റുമാർ എത്തണം; ബ്രണ്ണൻ കോളേജിലെ സ്ട്രോങ്ങ് റൂമിലെ ഹാർഡ് ഡിസ്ക് മാറ്റാൻ റിട്ടേണിംഗ് ഓഫീസറുടെ ഉത്തരവ്

Kerala
  •  15 hours ago