ഫിലാഡൽഫിയ: ലോകകപ്പ് ഫുട്ബോൾ എന്നാൽ കേവലം കളിക്കളത്തിലെ ഗോളുകളും ട്രോഫികളും മാത്രമല്ല, അതിനപ്പുറം ചില പോരാട്ടങ്ങളുടെയും അതിജീവനത്തിന്റെയും കഥ കൂടിയാണെന്ന് തെളിയിക്കുകയാണ് മൈക്കൽ എംബോളാഡിംഗ (Michael Mboladinga) എന്ന ആരാധകൻ. 2026 ഫിഫ ലോകകപ്പ് വേദിയിൽ ഡിആർ കോംഗോയുടെ മത്സരങ്ങൾ നടക്കുമ്പോൾ ഗാലറിയിൽ എല്ലാവരുടെയും കണ്ണ് ഉടക്കുന്നത് ഈ 35-കാരനിലാണ്. കളി നടക്കുന്ന 90 മിനിറ്റും കോംഗോയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യ സമര നായകൻ പാട്രിസ് ലുമുംബയുടെ പ്രതിമയുടെ വേഷത്തിൽ, ഒരു ചലനവുമില്ലാതെ നിശ്ചലനായി നിൽക്കുന്ന മൈക്കൽ ഇന്ന് ലോകകപ്പിലെ ഏറ്റവും വലിയ വൈറൽ കാഴ്ച്ചയാണ്.

കഴിഞ്ഞ ആഫ്രിക്കൻ കപ്പ് ഓഫ് നേഷൻസിൽ (AFCON) കോംഗോ തരംഗം സൃഷ്ടിച്ചപ്പോഴാണ് മൈക്കൽ ആദ്യമായി ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടുന്നത്. ഇപ്പോൾ 52 വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം ഡിആർ കോംഗോ വീണ്ടും ലോകകപ്പ് കളിക്കാൻ യോഗ്യത നേടിയപ്പോൾ, ടീമിന്റെ ഔദ്യോഗിക പ്രതിനിധി സംഘത്തിനൊപ്പം ആദരസൂചകമായി മൈക്കലിനെയും കോംഗോ ഫുട്ബോൾ അസോസിയേഷൻ അമേരിക്കയിലേക്ക് കൂട്ടിക്കൊണ്ടുവരികയായിരുന്നു.

എന്തുകൊണ്ട് ഈ പ്രതിമാ വേഷം? പിന്നിലെ ചോരയും കണ്ണീരും

മൈക്കൽ എംബോളാഡിംഗ 90 മിനിറ്റും സ്റ്റേഡിയത്തിൽ അനങ്ങാതെ നിൽക്കുന്നത് കേവലമൊരു തമാശയ്ക്കോ പ്രശസ്തിക്കോ വേണ്ടിയല്ല. അതിനു പിന്നിൽ സ്വന്തം രാജ്യത്തിന്റെ കറുത്ത ചരിത്രവും ഒരു വലിയ രാഷ്ട്രീയ പ്രഖ്യാപനവുമുണ്ട്.

1961 ജനുവരി 17-നാണ് സ്വതന്ത്ര കോംഗോ റിപ്പബ്ലിക്കിന്റെ ആദ്യ പ്രധാനമന്ത്രിയും വിപ്ലവകാരിയുമായിരുന്ന പാട്രിസ് ലുമുംബ (Patrice Lumumba) ക്രൂരമായി വധിക്കപ്പെടുന്നത്. ബെൽജിയൻ അധിനിവേശത്തിൽ നിന്ന് രാജ്യത്തെ മോചിപ്പിച്ച ലുമുംബയെ, സാമ്രാജ്യത്വ ശക്തികളുടെ ഒത്താശയോടെ തദ്ദേശീയ സൈനികർ വെടിവെച്ചു കൊല്ലുകയായിരുന്നു. ഇതിനുപിന്നാലെ 1965-ൽ അട്ടിമറിയിലൂടെ അധികാരം പിടിച്ചെടുത്ത മൊബുട്ടു സെസെ സെക്കോ എന്ന സ്വേച്ഛാധിപതി രാജ്യത്തിന്റെ പേര് 'സയർ' (Zaire) എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്തു.

1974-ൽ 'സയർ' എന്ന പേരിൽ രാജ്യം ലോകകപ്പ് കളിച്ചപ്പോൾ മൊബുട്ടുവിന്റെ ഭരണം ടീമിനെ തകർത്തു. യുഗോസ്ലാവിയയ്‌ക്കെതിരായ മത്സരത്തിൽ തോറ്റാൽ കളിക്കാരുടെ ജീവൻ അപകടത്തിലാകുമെന്ന് ഭരണകൂടം ഭീഷണിപ്പെടുത്തി. ഒടുവിൽ വൻ തോൽവിയോടെ നാണംകെട്ടാണ് അന്ന് ടീം മടങ്ങിയത്. ആ ദുരന്ത ചരിത്രത്തിന്റെ ഓർമ്മപ്പെടുത്തലാണ് മൈക്കലിന്റെ വേഷം.

തന്റെ രാജ്യത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ വിമോചകനായ പാട്രിസ് ലുമുംബയുടെ വെങ്കല പ്രതിമയുടെ അതേ പോസിലാണ് മൈക്കൽ സ്റ്റാൻഡിൽ നിൽക്കുന്നത്. ലുമുംബയുടെ ത്യാഗത്തിനും, രാജ്യത്തിന്റെ നഷ്ടപ്പെട്ടുപോയ ജനാധിപത്യത്തിനും ഉള്ള ഒരു കോംഗോളിയൻ പൗരന്റെ പരസ്യമായ പ്രതിഷേധമാണിത്.

അൾജീരിയൻ താരത്തിന്റെ പരിഹാസവും മാപ്പപേക്ഷയും

കഴിഞ്ഞ എഎഫ്‌സിഒഎൻ ടൂർണമെന്റിന്റെ പ്രീ-ക്വാർട്ടറിൽ അൾജീരിയയോട് തോറ്റ് കോംഗോ പുറത്തായപ്പോൾ, അൾജീരിയൻ താരം മുഹമ്മദ് അമീൻ അമൗറ മൈക്കലിന്റെ ഈ നിശ്ചലാവസ്ഥയെ പരിഹസിച്ച് മൈതാനത്ത് വീണു കാണിച്ചിരുന്നു. ഇത് വലിയ രീതിയിലുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര പ്രതിഷേധങ്ങൾക്ക് കാരണമായി.

തുടർന്ന് അൾജീരിയൻ താരം പരസ്യമായി മൈക്കലിനോട് ക്ഷമാപണം നടത്തുകയും, അനുരഞ്ജനത്തിന്റെ ഭാഗമായി അൾജീരിയൻ ടീം മൈക്കലിനെ അവരുടെ ക്യാമ്പിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നിൽ "ലുമുംബ" എന്ന് എഴുതിയ അൾജീരിയൻ ജേഴ്‌സി സമ്മാനിച്ചാണ് അവർ മൈക്കലിനോടുള്ള ആദരവ് പ്രകടിപ്പിച്ചത്.