മക്ക/മദീന: വിശുദ്ധ റമദാനിലെ ആദ്യ വെള്ളിയാഴ്ച മക്ക, മദീന ഹറമുകളിൽ എത്തിയത് ജന ലക്ഷങ്ങൾ. മക്ക മസ്ജിദുൽ ഹറമിൽ ശൈഖ് ഡോ. അബ്ദുള്ള അൽ ജുഹനി ജുമുഅ ഖുത്വുബ, പ്രാർഥനയ്ക്ക്‌ നേതൃത്വം നൽകി. വിശ്വാസിക്ക് ഭക്തി വളർത്തിയെടുക്കാൻ വേണ്ടിയാണ് നോമ്പ് നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടതെന്നും വിശ്വാസത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന തത്വവും, വിശ്വാസികൾക്കുള്ള ഒരു നിബന്ധനയുമെന്നെന്ന് ഉണർത്തിയ അദ്ദേഹം, അല്ലാഹു നീതിമാന്മാരിൽ നിന്ന് മാത്രമേ നോമ്പ് സ്വീകരിക്കുകയുള്ളൂ എന്ന വാക്യം ഉണർത്തി.

നോമ്പുകാരൻ അല്ലാഹു വിലക്കിയതിൽ നിന്ന് അവയവങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുന്നു, അനീതി, വഞ്ചന, വഞ്ചന, അവകാശങ്ങൾ നിഷേധിക്കൽ, നിഷിദ്ധമായത് നോക്കുകയോ കേൾക്കുകയോ പോലുള്ള എല്ലാ നിയമവിരുദ്ധ പ്രവൃത്തികളിൽ നിന്നും വിട്ടുനിൽക്കുന്നു, കള്ളം, പരദൂഷണം, ദൂഷണം, ശാപം, അപമാനം തുടങ്ങിയ എല്ലാ നിയമവിരുദ്ധമായ സംസാരങ്ങളിൽ നിന്നും വിട്ടുനിൽക്കുന്നുവെന്നും അദ്ദേഹം ഖുത്വുബ പ്രസംഗത്തിൽ ഉണർത്തി. മനുഷ്യന്‍റെ പെരുമാറ്റം പരിഷ്കരിക്കാനും സ്വയം നിയന്ത്രിക്കാനും റമസാൻ വിശ്വാസിയെ പഠിപ്പിക്കുന്നു. ഒപ്പം ഖുർആനിലുള്ള ശ്രദ്ധയും ചിന്തയും താൽപര്യവും വർധിപ്പിക്കുന്നുവെന്നും ഇമാം പറഞ്ഞു.

മദീനയിലെ പ്രവാചക പള്ളിയിൽ ശൈഖ് സ്വലാഹ് അൽ ബുദൈറും ജുമുഅ ഖുത്വുബ, പ്രാർഥനയ്ക്ക്‌ നേതൃത്വം നൽകി. മഹത്തായ നേട്ടങ്ങളുടെ മാസത്തിലാണ് വിശ്വാസികൾ അതിന്റെ തണലും, സമ്മാനങ്ങളും, സൗന്ദര്യവും, മഹത്വവും കൊണ്ട് ആ മാസം ആഗതമായി. ഉജ്ജ്വല സന്ദർശകനും, അതിന്റെ പുണ്യം പ്രകടമാകുന്ന സുഗന്ധമുള്ള മാസവുമായ വിശുദ്ധ റമദാനിൽ ചേരാൻ ഭാഗ്യം നൽകിയ അല്ലാഹുവിനെ സ്തുതിക്കുകയെന്ന് അദ്ദേഹം ആഹ്വാനം ചെയ്തു. നീചവൃത്തികളെയും പാപങ്ങളെയും സൂക്ഷിക്കണമെന്നും മുസ്‌ലിം സഹോദരന്റെ ധനം അന്യായമായി തിന്നുന്നതിനെ സൂക്ഷിക്കണമെന്നും അദ്ദേഹം ഉണർത്തി 

റമദാനിലെ ആദ്യ വെള്ളിയാഴ്ചയായ ഇന്നലെ ജുമുഅ നമസ്കാരത്തിൽ പങ്കെടുക്കാൻ വിശ്വാസി സമൂഹം രാവിലെ എത്തി ഹറമുകളിൽ സ്ഥാനം പിടിച്ചിരുന്നു. ജുമുഅ നമസ്‌കാരത്തിൽ പങ്കെടുക്കാൻ വിശ്വാസികൾ എത്തിയതോടെ ഹറം പള്ളി അങ്കണവും പരിസരത്തെ തെരുവുകളും നിറഞ്ഞു കവിഞ്ഞു. പള്ളിയുടെ മുകൾ നിലകളും താഴത്തെ നിലകളും മുഴുവൻ തീർഥാടകരെക്കൊണ്ട് നിറഞ്ഞു കവിഞ്ഞിരുന്നു. ചുറ്റുമുള്ള റോഡുകളിലേക്കും മറ്റും വിശ്വാസികളുടെ നിര നീണ്ടു. തീർഥാടകരുടെ ബാഹുല്യം കണക്കിലെടുത്ത് വികസിപ്പിച്ച മക്ക ഹറമിന്റെ മുഴുവൻ ഭാഗങ്ങളും തീർഥാടകർക്കായി തുറന്നുകൊടുത്തിരുന്നു. 

ഹറം പള്ളിയിലെ എല്ലാ സൗകര്യങ്ങളും തീർഥാടകർക്ക് കുറ്റമറ്റ രീതിയിൽ ഉപയോഗിക്കാനായി. തീർഥാടകരുടെ സുരക്ഷയ്ക്കായി ഇരു ഹറമുകളിലും പ്രത്യേക സേനയെയും സജ്ജമാക്കി വിന്യസിച്ചു. റമദാനിൽ നാനാദിക്കുകളിൽ നിന്നുമെത്തുന്ന വിശ്വാസികളുടെ ബാഹുല്യം കണക്കിലെടുത്ത് കനത്ത സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങളാണ് ഇരു ഹറമുകളിലും ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്.